Trabzon'un kalbinde, Ortahisar ilçesi Pazarkapı Mahallesi'nde yer alan Şükürhan Pasajı, adeta zamanın durduğu bir noktaya dönüşmüş durumda. Modern dünyanın hızına inat, geçmişin tozlu raflarından günümüze ulaşan binlerce parça burada yeni sahiplerini bekliyor. Koleksiyon meraklılarının uğrak noktası haline gelen bu pasaj, sadece eski eşyaların satıldığı bir yer değil, aynı zamanda bir dönemin yaşam tarzını ve zanaatkarlığını yansıtan bir müze niteliği taşıyor. Özellikle Osmanlı dönemine ait el işçiliğiyle üretilmiş kazmalar ve baltalar, ziyaretçilerin en çok dikkatini çeken parçalar arasında yer alıyor.
Geçmişin izlerini taşıyan el emeği aletler
Pasajdaki esnaflar, vatandaşlardan temin ettikleri ürünleri büyük bir titizlikle elden geçirerek yeniden kullanıma veya koleksiyona kazandırıyor. Dükkanların raflarında balta, orak, kazma, kürek, keser, satır ve pense gibi tarım aletlerinin yanı sıra, dönemin teknolojisini yansıtan pikaplar, plaklar, eski tüfekler ve kantarlar yan yana sergileniyor. Özellikle eski top mermilerinin dövülerek orak haline getirilmesi, bölge insanının yokluk dönemindeki yaratıcılığını ve pratik zekasını gözler önüne seren en çarpıcı örneklerden biri olarak öne çıkıyor.
Yarım asırlık tutku ve antika sevdası
Yarım asırdır bu tutkunun peşinden giden 70 yaşındaki Zafer Yürük, eski eşyaların pasını temizlemenin kendisi için bir gurur kaynağı olduğunu ifade ediyor. Yürük, dükkanındaki en değerli parçanın 25 bin lira değerindeki pikap olduğunu belirtirken, antika malzemelere olan ilginin her geçen gün arttığını vurguluyor. Yürük, ticari kaygıdan ziyade bu eşyaların korunmasına odaklandığını, 100 liraya aldığı bir parçayı çok küçük bir kar marjıyla devretmenin kendisi için yeterli olduğunu dile getiriyor. Pasajın bir diğer emektarı Saffet Okur ise, buranın sadece bir ticaret alanı değil, aynı zamanda bir hikaye merkezi olduğunu savunuyor. Okur, bir dönem hastası için antika motorunu satmaya gelen bir vatandaşın yaşadığı dramatik anı, antika eşyaların sadece metal yığınından ibaret olmadığını, her birinin ardında yaşanmış bir hayat hikayesi barındırdığını kanıtlar nitelikte anlatıyor.
Osmanlı mirası ve unutulmayan zanaat
Saffet Okur, özellikle Osmanlı dönemine ait delme kazmaların teknik özelliklerine dikkat çekiyor. Kaynak kullanılmadan, bütün demirden dövülerek üretilen bu aletlerin, günümüz sanayi ürünlerinden çok daha dayanıklı olduğunu belirtiyor. Pasajda sergilenen 9 adet Osmanlı dönemi kazması ve yine aynı döneme ait oraklar, koleksiyonerler için paha biçilemez bir değer taşıyor. Okur, pasajın potansiyelini artırmak için mezat düzenlemeyi düşündüklerini ancak çay ocağı ruhsatı gibi bürokratik engeller nedeniyle bu hayallerini henüz gerçekleştiremediklerini ifade ediyor. Rus, Alman, Suriyeli ve Afganlılardan gelen farklı kültürlere ait eşyaların da harmanlandığı bu pasaj, Trabzon'un kültürel çeşitliliğini ve geçmişle olan bağını korumaya devam ediyor.
