Erzurum'un hareketli sokaklarından birinde 18 yıldır kahvehane işleten 50 yaşındaki Baki Macit, dükkanının kapısından giren müşterilerini alışılagelmişin dışında bir fiyat politikasıyla karşılıyor. Macit, müşterilerinin çay siparişi verirken kullandığı üslubu, ödeyecekleri ücretin temel belirleyicisi haline getirmiş durumda. Bu ilginç uygulama, hem yerel halkın hem de şehri ziyaret eden turistlerin büyük ilgisini çekiyor. İşletme sahibi, nezaketin sadece sosyal bir gereklilik değil, aynı zamanda ekonomik bir karşılığı olduğunu savunuyor.
Nezaketin ekonomik karşılığı
Kahvehanede uygulanan fiyat tarifesi, müşterinin kurduğu cümleye göre şekilleniyor. Doğrudan emir kipiyle 'Çay ver' diyen bir müşteri 45 TL ödemek zorunda kalırken, 'Çay gönder' diyenler 35 TL, 'Çay versene' diyenler ise 25 TL gibi farklı fiyatlarla karşılaşıyor. Ancak 'Çay alabilir miyim?' diyerek nazik bir ricada bulunan müşteriler, çaylarını 15 TL gibi çok daha uygun bir fiyata içebiliyor. Baki Macit, bu sistemin temelinde yatan amacın, hizmet sektöründeki emeğe duyulan saygıyı artırmak olduğunu ifade ediyor. Macit, insanların dışarıdan bakıldığında basit bir iş gibi gördüğü kahveciliğin aslında büyük bir emek gerektirdiğini ve bu emeğin karşılığında en azından temel bir nezaket beklediklerini vurguluyor.
Bedava çay için 9 zorlu şart
İşletmede sadece fiyatlandırma değil, 'param yok' diyerek ödeme yapmadan ayrılmak isteyenlere karşı da oldukça yaratıcı ve mizahi bir engel bulunuyor. Bedava çay içmek isteyen müşterilerin, Baki Macit'in hazırladığı 9 maddelik listeyi eksiksiz yerine getirmesi gerekiyor. Bu listede kimlik fotokopisi, memur kefil, iki adet vesikalık fotoğraf, sabıka kaydı, adına kayıtlı bir fatura, maaş bordrosu, öğrenim belgesi, cami imamından alınan izin belgesi ve E sınıfı ehliyet gibi oldukça detaylı belgeler yer alıyor. Macit, bugüne kadar bu şartların tamamını yerine getirebilen tek bir kişinin olduğunu ve o kişinin belgelerini hatıra olarak arşivlediğini belirtiyor.
Müşteriler uygulamadan memnun
Kahvehaneyi ilk kez ziyaret eden 25 yaşındaki Enes Kaya, karşılaştığı fiyat listesi karşısında şaşkınlığını gizleyemediğini ifade ediyor. Erzurum'un yerlisi olduğunu ve genellikle diksiyonlarının sert olduğunu belirten Kaya, üslubunu değiştirerek çayını 30 TL daha ucuza içebilmenin hem ekonomik hem de eğlenceli bir deneyim olduğunu dile getiriyor. Özellikle öğrenciler için bu tür bir uygulamanın dikkat çekici olduğunu belirten Kaya, 9 maddelik bedava çay şartlarının ise oldukça esprili bir yaklaşım olduğunu, özellikle imamdan alınacak belgenin en zor kısım olduğunu gülümseyerek anlatıyor. Baki Macit ise bu uygulamanın yarattığı ilgiden oldukça memnun olduğunu ve müşterileriyle kurduğu bu farklı iletişimin işine renk kattığını söylüyor.
